Hướng đến mô hình sản xuất thích ứng biến đổi khí hậu

Trong giai đoạn xây dựng nông thôn mới 2026–2030, phát triển sản xuất gắn với tài chính xanh được xác định là một trong những giải pháp quan trọng nhằm nâng cao thu nhập cho người dân và tăng khả năng thích ứng trước biến đổi khí hậu. Thay vì hỗ trợ riêng lẻ từng mô hình sản xuất, định hướng mới tập trung xây dựng hệ sinh thái sinh kế bền vững, lấy người dân làm trung tâm và khuyến khích phát triển kinh tế theo hướng xanh. Cách tiếp cận này không chỉ giúp đa dạng hóa nguồn thu nhập mà còn tạo nền tảng để nông nghiệp phát triển ổn định trong bối cảnh thời tiết cực đoan và thị trường ngày càng nhiều biến động.

Đa dạng sinh kế, nâng cao hiệu quả giảm nghèo

Một trong những nội dung trọng tâm là khuyến khích người dân phát triển nhiều mô hình sinh kế thay vì phụ thuộc vào một loại cây trồng hoặc vật nuôi. Việc kết hợp trồng trọt, chăn nuôi, chế biến nông sản, dịch vụ nông thôn và kinh tế tuần hoàn được kỳ vọng sẽ giúp phân tán rủi ro, đồng thời tăng giá trị kinh tế trên cùng một đơn vị sản xuất.

Bên cạnh đó, các dự án sản xuất cộng đồng tiếp tục được đẩy mạnh thông qua việc hình thành các tổ hợp tác, nhóm liên kết và hợp tác xã. Mô hình này tạo điều kiện để người dân chia sẻ kinh nghiệm, tiếp cận kỹ thuật mới và hỗ trợ nhau trong quá trình sản xuất.

Đáng chú ý, các chương trình ưu tiên sự tham gia của hộ nghèo, hộ cận nghèo và hộ mới thoát nghèo nhằm tạo cơ hội tiếp cận nguồn lực, từng bước cải thiện thu nhập và hướng tới mục tiêu giảm nghèo bền vững.

Hỗ trợ phát triển sản xuất gắn với công cụ tài chính thích ứng biến đổi khí hậu. Ảnh: NNMT.

Nguồn: Nông nghiệp và môi trường

Liên kết chuỗi giá trị mở rộng cơ hội tiêu thụ

Ngoài việc nâng cao năng lực sản xuất, các địa phương cũng được khuyến khích phát triển mô hình liên kết theo chuỗi giá trị từ sản xuất, chế biến đến tiêu thụ sản phẩm.

Khi tham gia chuỗi liên kết, nông dân có điều kiện tiếp cận quy trình sản xuất đồng bộ, được hỗ trợ kỹ thuật và có đầu ra ổn định thông qua hợp đồng tiêu thụ. Đây được xem là giải pháp giúp nâng cao giá trị nông sản, giảm tình trạng phụ thuộc vào thương lái và hạn chế rủi ro về giá cả.

Công nghệ số và tài chính vi mô tạo thêm nguồn lực

Việc ứng dụng khoa học công nghệ và chuyển đổi số tiếp tục đóng vai trò quan trọng trong nâng cao năng suất và chất lượng nông sản. Các mô hình áp dụng công nghệ cao, quản lý sản xuất thông minh, truy xuất nguồn gốc và kết nối tiêu thụ trên nền tảng số sẽ được ưu tiên hỗ trợ trong thời gian tới.

Song hành với chuyển đổi số là việc mở rộng các chương trình tài chính vi mô dành cho khu vực nông thôn. Những khoản vay quy mô nhỏ, thủ tục đơn giản và phù hợp với chu kỳ sản xuất giúp người dân, đặc biệt là các hộ có điều kiện kinh tế khó khăn, dễ dàng tiếp cận nguồn vốn để đầu tư phát triển sản xuất.

Định hướng của chính sách cũng tập trung khuyến khích dòng vốn vào các mô hình nông nghiệp thân thiện với môi trường, sử dụng tài nguyên hiệu quả và thích ứng với biến đổi khí hậu.

Bảo hiểm nông nghiệp góp phần giảm rủi ro

Trước tác động ngày càng lớn của thiên tai và dịch bệnh, bảo hiểm nông nghiệp được xem là công cụ hỗ trợ người dân ổn định sản xuất. Chính sách không chỉ hướng đến hỗ trợ phí bảo hiểm mà còn tăng cường công tác tuyên truyền, đào tạo và nâng cao nhận thức về quản trị rủi ro.

Một điểm mới là việc phát triển bảo hiểm theo chỉ số, trong đó việc bồi thường dựa trên các dữ liệu khách quan như lượng mưa, nhiệt độ hoặc tốc độ gió. Hình thức này giúp quá trình giải quyết quyền lợi diễn ra nhanh hơn, minh bạch hơn và giảm các thủ tục xác minh thiệt hại.

Bên cạnh đó, việc xây dựng cơ sở dữ liệu về thời tiết, dịch bệnh và sản xuất nông nghiệp sẽ tạo nền tảng để phát triển các sản phẩm bảo hiểm phù hợp với điều kiện từng vùng, đồng thời hỗ trợ công tác dự báo và cảnh báo sớm.

Kết luận

Việc kết hợp đa dạng sinh kế, liên kết chuỗi giá trị, ứng dụng công nghệ số, mở rộng tài chính vi mô và phát triển bảo hiểm nông nghiệp đang tạo nên hướng đi mới cho ngành nông nghiệp Việt Nam. Những giải pháp này không chỉ giúp người dân nâng cao thu nhập, giảm thiểu rủi ro trước biến đổi khí hậu mà còn góp phần xây dựng nền nông nghiệp hiện đại, xanh và phát triển bền vững trong giai đoạn 2026–2030.

Nguồn tham khảo: Nông nghiệp và môi trường - Tạo lực đẩy mới cho nông nghiệp bằng tài chính xanh 

Link bài báo: https://nongnghiepmoitruong.vn/tao-luc-day-moi-cho-nong-nghiep-bang-tai-chinh-xanh-d822708.html